30.05.2021, 05:50

Boş işlerle uğraşmak

Birçokları işitmiştir: evladım boş işlerle uğraşma, kendine doğru düzgün bir meşgale ya da iş bul gibi sözleri.

Halbuki boş işler derken kastettikleri, alışılagelmiş rutin hayattan farklılaşmış şeylerdir. Genel olandan aykırı şeyler yapıldığında ve gözle görülür bir katkı sağlamadığında “boş iş” oluverir.

En çok da para yönünden bir getirisi yok gibi gözüken, mezunlarının büyük oranda işsiz kaldığı felsefe bölümünün öğrencilerine bu söylenir. Sonuçta dilimizde “felsefe yapma” diye bir söz bile var. Bu sözle asıl söylenilen şey: düzgün bir şeylerle uğraş, anlamsız şeylere takılma lafıdır. Günümüzde felsefe yapmak dendiğinde insanların aklına genelde bunların gelmesinin nedeni çoğu kişinin felsefeyle ilgilenmeyi gerçek hayattan uzak görmesidir.

Oysa felsefenin adı bilgiyi sevmekten gelir. Felsefenin bir kelime anlamı da bilgiyle ilgilenmek, bilgiyi sevmek, öğrenmeyi sevmektir. Aristoteles’in metafizik eserinin girişinde “Bütün insanlar doğaları gereği bilmeyi isterler” der. Etrafını merak eden, bildiği şeyleri sorgulayan ve bilmediklerini araştıran insana boş işlerle uğraşma denmemelidir. Eğer bunlar boş iş olarak görülürse o zaman insanlar olduğu yerde sayar, ülkesi gelişmez; teknolojisi, bilimi, sanatı ilerlemez. Aksine bir şeyleri sorgulamaya başladığınızda doğru yoldasınız demektir.

Bu yüzden felsefeyle herkesin ilgilenmesi gerekir. İnsanlığın düşünce tarihinin nasıl şekillendiğini anlamak için, dünyayı değiştiren fikirleri bilmek için, farklı bakış açıları edinmek için ve bilgili olmak için felsefe önemlidir. Ancak maalesef günümüzde felsefe uğraşı geri plana itildi ve hobi olarak felsefeyle ilgilenmek bile kötü gözle görülür bir noktaya geldi. Akşam eve gelince dizi izlemek veya maç seyretmek de görünürde bir fayda ya da kazanç sağlamıyor ama diğer insanlarla oturup bir konu üstüne detaylıca konuşmak, sorular sorup cevaplarını tartışmak boş iş olarak görülüyor. “Doğru olan nedir?” gibi sorulardan “Güzel nedir?” gibi sorulara kadar felsefenin kapsamında tartışma ve sohbet konusu varken, böyle konularda arka arkaya sorular sorunca “felsefe yapma” diye hazırcevap olan insanlar var.

Ülkemizin başta kültür sanat ve bilim olarak daha ileri toplumlar seviyesine ulaşması için olaylara biraz daha sorgulayıcı bakmakta fayda vardır. Buna felsefeyi boş iş olarak görme algısından vazgeçerek başlanabilir.

Yorumlar (1)
Hulusi Zeybel 8 ay önce
Felsefeciler Derneği nin, senin gibi özgür ve aydın zihinlere sahip gençlere ihtiyacı var...
hulusizeybel@gmail.com