25.09.2021, 06:45

Teknoloji ve sanat ilişkisi

Geçtğimiz günlerde yazdığım bir yazımda teknolojinin hayatımızda kapladığı yerden söz etmiş ve öneminin altını çizmiştim. Hatta bu denli yaygın olan teknolojiye karşı çocukları doğru yönlendirmek gerektiğini, çocukların teknolojiyle tanıştığı safhada neler yapılması gerektiğini anlatmıştım. Bu yazıdan sonra bugüne değin hep konu edindiğim sanata ilişkin de; teknolojinin etkisini irdeledim. Bu konuda internette araştırma yaptığınızda çok sayıda makale ile karşılaşma şansınız var. Bunların bir kısmını sizin için derledim.

Bu yüzyılda teknolojisiz sanat yok

“Teknoloji ve sanat, içinde yaşadığımız dünyayı her geçen gün yeniden şekillendiriyor. Sağlam birer zemin olarak bildiğimiz, metalaşmış kavramları yeniden hayal etmek, yalnızca doğaya dair görüş ve düşüncelerimizi sınırlandırdığımızı göstermekle kalmıyor; yeni keşifler ve deneylerle zihnimizi farklı bir alana yönlendiriyor, yeni ufuklara yer açıyor. Yeni estetik algısı ile birlikte var olan mantığın sanal ve bilimsel uçları, günümüz sanatında yaratıcılık algılarımızı zorluyor. Yaratıcılığın içinde bulunulan zamanı yansıttığını düşünürsek; çağdaş yazarların, ilhamı esasa dayanmayan, ruhani ve kısa ömürlü eserlerine nasıl sıkı sıkıya tutunacağız?
Sanat eserlerinin doğasının değişmesi, halkla etkileşiminin artması, müzelerin ve sergi alanlarının artırılması yeni keşiflere yer açıyor; dijital sanat kavramı tam da buradan doğuyor. Bugün sanatın dijitalleşmesi, kinetik eserler, internetin keşfiyle meydana gelen şaheserler konuşuluyor. Sadece on yıl öncesindeki filmlerin bilim kurgu gizemleri bugün gerçekliğimizin yüzünü oluşturuyor. Geleneksel resimler, heykeller ve sanat eserleri yenilikçi, bilgisayar temelli sanatın dijital yüzünü tam anlamıyla yakalayamadığından veri, piksel, yapay zeka, matematik ve mühendislik formülleri gibi taze materyaller çağdaş reklam öğelerinin temel parçaları hâline geliyor.”

Bilgisayarla gelen naif dokunuşlar

“Teknoloji ve sanat arasındaki ilişkiye dair fikir ne olursa olsun, teknolojinin genç adaylara keşfedilmemiş bir dünya sunduğu, tamamen kendilerine ait bir alan oluşturduğu, çizilmiş sınırları zorlamak için fırsat sunduğu aşikâr. Bu gerçek teknolojinin ilk modern adımlarından bu yana varlığını sürdürüyor. Örneğin; fenerin icadının luminizmi nasıl etkilediği, plein air akımının empresyonizme yönlendirdiğini ya da Joseph Nicephore Niepce’in ilkel fotoğrafçılığı icat ettiği zaman bu buluşun 200 yıldan fazla bir süredir yaratıcılığı nasıl etkilediği düşünülebilir. Eski dönemlerde olduğu gibi, modern zamanın etkin olarak zamanının bir yansıması olan yaratıcılığı etkileyen yenilikleri ve keşifleri sanatın doğasının asla değişmeyecek bir parçası. Çağdaş sanatçıların çoğunu geleneksel yöntemlere hayır diyen, cesaretle bilinmeyene girmeye karar veren, orijinal tekniklerle kendilerini test etmeye gönüllü sanatçılar oluşturmuyor mu zaten?

Dijital sanattan bahsederken tamamen modern zamanlara özel bir teknik olan, bilgisayar tabanlı sanatın ortamından da bahsetmek zorundayız. En ilginç ve başarılı bilgisayar mucitlerinden bazıları Charles Csuri, Kyle McDonald, Sara Ludy ve James George’dur. Fakat; aynı zamanda bilgisayar sanatının potansiyellerini ve sınırlarını deneyen Jodi, Phillip David Stearns ve Jon Rafman gibi sanatçıları tam bu noktada selamlamak gerekiyor.”

Japonlardan iyisi yok

İrdelediğim makalede Japonların bu konudaki katkılarından da dem vurarak şu ifadelere yer veriyor; “Performans alanındaki teknoloji Fluxus ve Gutai ile ortaya çıktı. Bu türün en etkileyici sanatçılarından biri, hiç şüphesiz pandomim benzeri performanslarını yıllardır izleyici kitlesi ile buluşturan Chris Milk’tir. Teknolojiyi en üst seviyede kullanan, Will.i.am ile yaptığı çalışmalarla ünlü bir Japon tasarımcı Yuri Suzuki. “The Pyramidi” robotik çalgılar üçlüsünden yapılmış bir parça, bir piyano, gitar ve davuldan oluşuyor. “The Pyramidi” gibi bir parçanın yarattığı etki yeterince etkileyici olabilecekken, Suzuki bir adım daha ileri gidiyor ve parçaya sanatsal bir ahenk katıyor.”

Bu makelenin yazımında Blog NGN'den yararlanılmıştır.

Yorumlar (0)